ابراهيم عاملي ( موثق )
125
تفسير عاملي ( فارسي )
مصدر وسوسة و وسواس ، با كسى پوشيده سخن گفتن ، بد و بىنتيجه با كسى سخن گفتن ، دلَّى - هما - از مصدر تدليه بمعنى دلو در چاه كردن . ترجمه : [ و بآدم گفتيم ] : 19 آدما تو و همسرت در بهشت خانه كنيد و از [ خوردنى ] آن بهر جائى كه بخواهيد بفراوانى و آسودگى بخوريد و به اين درخت نزديك نشويد كه از ستمكاران مىشويد ، 20 پس شيطان بدلشان خليد تا كه آن زشتى ايشان كز خودشان پوشيده بود براىشان نمودار كند و به آنها گفت [ و چنين وانمود كه ] : شما را پروردگارتان جلوگيرى از اين درخت نكرد مگر براى اينكه شما فرشته شويد و يا ز پديده هاى جاودان باشيد ، 21 و برابرشان سوگند ياد كرد : من خواهان خوشبختى شمايم ، 22 و آنها را بفريب راهنما شد [ كه از آن درخت بخورند ] و چون ز آن درخت چشيدند زشتى آنها بجلو چشمشان آمد پس دست - اندر كار شدند كه از برگ بهشت بر خود مينهادند و پروردگارشان آوازشان كرد : آيا جلوگير شما از اين درخت نشدم و بشما نگفتم : ديو دشمن آشكار شما است ؟ 23 گفتند : پروردگارا ما بر خود ستم كرديم و اگر تو ما را نيامرزى و مهربانى نكنى البتّه از زيانكاران باشيم ، 24 خداوند گفت : فرود شويد كه دسته اى از شما دشمن دسته ديگريد و براى شما بر زمين تا بگاه سرنوشت شده آرامش است و بهره مندى 25 و بر روى زمين زندگى مىكنيد و در آن مىميريد و از آن بيرونتان ميآورند . سخن مفسّرين : « أَنْتَ وَزَوْجُكَ » 19 مجمع : با اينكه مقصود از كلمه ى زوج به همسر آدم است كه زن است و مؤنّث ، « زوجه » با تاى تأنيث گفته نشده است براى آنكه معلوم است همسر مرد مقصود است كه زن باشد ، و علامت تأنيث آنجا لازم است كه قرينه نباشد و مقصود معلوم نباشد كه مذكّر است يا مؤنّث ، و در معنى بقيّه ى آيه مفسّرين چيزى ننوشتهاند و محوّل بسوره ى بقره كردهاند . « فَوَسْوَسَ لَهُمَا » 20 فخر : اينجا چند سؤال مىشود : 1 - چگونه ابليس كه از بهشت بيرونش كرده بودند توانست آدم را وسوسه كند ؟ حسن بصرى گفته است : بواسطه ى توانائى مخصوص كه خدا بشيطان داده بود از زمين و فاصله ى زياد او